Back

ⓘ Areuy kidang



Areuy kidang
                                     

ⓘ Areuy kidang

Areuy kidang nyaéta hiji tutuwuhan anu asalna tina kulawargga Fabaceae. Areuy kidang loba kapanggih hirup di wewengkon Asia Tenggara sarta kapuloan di Pasifik kulon-ngétan, kasohor alatan geutah tina akarna sok remen dipaké ngaracun lauk.

                                     

1. Ngaran séjén

Areuy kidang disebut béda-béda di unggal wewengkon, saperti: tuba akar, tuwa laleur, areuy kidang Sd., jenu, jelun, tungkul Jw., tobha, jheno, mombul Md. jeung sajabana.

                                     

2. Ciri mandiri

Tangkal ngawujud areuy anu ngarambat kana tangkal séjén, panjangna bisa nepi ka 10m. Régang-régang anu geus kolot kelirna semu coklat, ngajarendil; lentisel serupa kawas jarawat.

Daun-daun majemuk bijil kénca jeung katuhu dina cupatna, anak daun 7-15 lambar, gagangna 13-23 cm; anak daun cupatna pondok, manjang nepika wujudna lanset atawa buleud endog tibalik, 4-24 × 2–8 cm, kalayan sisi habdap semu kulawu atawa semu paul, remen katempo loba buluna ; daun anu ngora coklat-wungu.

Kembang ngumpul dina ranggeuyan; tandan, kalayan sumbuna loba buluan, gagangna 12–26 cm. Kelopak kembang ngawujud mangkok, baruluan kelirna coklat, panjang 6-8 mm, ngan palebah handap anu jadi sampurna. Bandéra mahkotana héjo kelirna bungur pias, loba bulu diluarna, buleud endog nepika lonyod rubak, lk. 2 cm gurat tengahna, dina puhuna mibanda 2 kawas ceuli anu muter tibalik.

Buah polong wujudna lonyod nepika manjang, 3.5-7 × 2 cm, aya kawas jang-jang di tungtung handapna, henteu meleték. Biji 1-2, jarang 3.

Hirup kalawan liar dijero rungkun-rungkun deukeut sisi leuweung, sisi susukan, jeung sakapeung aya nu melak di kebon atawa pakarangan. Di Jawa kapanggih ogé di leuweung-leuweung landeuh nepika tonggoh anu perenahna dina 1500 m dpl.

                                     

3. Kagunaan

Racun akar kidang baheula di piwanoh derrids kiwari dipikanyaho rotenona. Ieu bahan aktif téh dipibanda dina akarna kadar kandunganna 2½-3%, paling loba kapanggih dina kulit akar. Derrids ampir teu bisa leyur dina cai.

Areuy kidang dimangpaatkeun pikeun ngaracun lauk. Carana ku jalan, akarna dikali tuluy diteukteuk saperluna, digaringkeun heula kurang leuwih 3-4 poé. Ieu akar tuluy dibebek saenggeus lembut tuluy dicampur jeung cai engké baris ngahasilkeun cai bodas kawas susu. Campuran cai jeung bubuk akar ieu tuluy dicicikeun ka sédong disusukan atawa tempat anu baris diarah laukna; atawa sakapeung, lamun susukanna leutik, areuy kidang dibebek langsung di tengah-tengah susukan anu arék diala laukna.

Ngala lauk ku jalan kieu dipikaresep mangrupa hiburan, malahan sok diiluan ku jalma réa. Lauk-lauk anu weureu ku racun kidang bakal ngarambang sarta gampil pisan di taréwak ku jalma-jalma anu marilu ngala lauk. Ieu racun tumerapna ngan sababaraha jam, gumantung kana gedé henteuna cai anu ngaliwatan éta susukan kaayaan baris normal sabihara-bihari.

Kadieunakeun, racun areuy kidang dimangpaatkun ogé pikeun insektisida ngaracun kutu-kutu jeung hileud anu jadi hama di perkebunan. Racun areuy kidang diarah sari patina; diekstrak kujalan ngabebek akar anu masih kénéh seger atawa anu geus digaringkeun, tuluy dikeueuman sapeuting bisa ogé, digodog sababaraha jam. Ieu sari pati tuluy diéncérkeun, dicampur jeung cai sabun tuluy waé disemprotkeun kana pepelakan ieu tarékah sangkan pepelakan henteu diserang ku hana. Sagigireun pikeun ngaracun hama dikebon-kebon bako jeung kol, ieu racun bisa dimangpaatkeun ogé pikeun ngabasmi caplak jeung kutu dina anjing, sieur dina hayam, gangguan laleur jeung sajabana.



                                     

4. Jinis anu sarua

Derris trifoliata Lour., dipiwanoh tuba laut, tuwa awewe Sd., ketower Jw. jeung sajabana, ogé mangrupa racun pikeun lauk, sanajan kakuatanna leuwih lemah tibatan arey kidang D. elliptica. D. trifoliata, baheula dipiwanohna D. heterophylla Back., remen katempo hirup di leuweung babakoan jeung leuweung basisir séjénna, utamana rawa-rawa.

                                     

5. Tutumbu ka luar

  • en Derris trifoliata pada laman ICRAF, The World Agroforestry Center. Diakses 29/11/2008
  • en Derris elliptica pada laman ICRAF, The World Agroforestry Center. Diakses 29/11/2008
  • nl BHL: Derris elliptica, Benth. K. Heyne. De Nuttige Planten van Ned. Indie, II: 306 1916
Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →